TOSHKENT METROPOLITENINING MONUMENTAL-DEKORATIV SAN’ATI: TARIXIY-BADIIY MEROS VA ZAMONAVIY SAN’AT INSTALLATSIYALARINING ESTETIK TAMOYILLARI
Abstract
Maqolada Toshkent metropoliteni bekatlarining monumental-dekorativ san’ati san’atshunoslik nuqtayi nazaridan tahlil qilinib, tarixiy-badiiy merosning obraz, rang, kompozitsiya, ornament, faktura va material orqali shakllangan asosiy estetik xususiyatlari aniqlanadi. Tadqiqotda yangi metro bekatlari uchun tarixiy uslubni to‘g‘ridan-to‘g‘ri takrorlash emas, balki uning badiiy kodlarini zamonaviy san’at installatsiyasi vositasida qayta talqin qilish taklif etiladi. Raqamli 3D modellashtirish, parametrik ornament va raqamli fabrikatsiya rassomning badiiy g‘oyasini aniq prototiplash vositasi sifatida ko‘riladi. Natijada yangi bekatlar uchun Chilonzor, Yunusobod, O‘zbekiston, Sirg‘ali, Mirzo Ulug‘bek va Nazarbek yo‘nalishlari bo‘yicha mavzuviy installatsiya konsepsiyalarining san’atshunoslik mezonlari ishlab chiqiladi.
Keywords
Toshkent metropoliteni, monumental san’at, dekorativ san’at, san’at installatsiyasi, mozaika, keramika, barelef, ornament, rangtasvir, badiiy obraz, vizual identitet, raqamli san’at, tarixiy-badiiy meros.How to Cite
References
Uzbekistan Travel. Tashkent Metropolitan. Rasmiy turizm portali. https://uzbekistan.travel/en/o/metro-in-tashkent/
UNESCO World Heritage Centre. Tashkent Modernist Architecture. Modernity and Tradition in Central Asia - metro tarixi va Kosmonavtlar bekati tavsifi. https://whc.unesco.org/fr/listesindicatives/6708/
UNESCO World Heritage Centre. Tashkent Modernist Architecture. Modernity and Tradition in Central Asia. World Heritage List, 2026. https://whc.unesco.org/en/list/1766/
UNESCO World Heritage Centre. Kosmonavtlar Metro Station, view of the platform. Nomination dossier image. https://whc.unesco.org/en/documents/224978
UNESCO World Heritage Centre. Maps - Tashkent Modernist Architecture. https://whc.unesco.org/en/list/1766/maps/
Толстой В. П. У истоков советского монументального искусства. 1917-1923 [At the Origins of Soviet Monumental Art. 1917–1923]. - М.: Искусство, 1983.
Ремпель Л. И., Пугаченкова Г. А. Изобразительное искусство Узбекистана: С древнейших времён до середины XIX в. [Fine Art of Uzbekistan: From Ancient Times to the Mid-19th Century]. - М.: Советский художник, 1965. - 688 с.
Ремпель Л. И. Цепь времён. Вековые образы и бродячие сюжеты в традиционном искусстве Средней Азии [Chain of Times: Age-Old Images and Wandering Motifs in the Traditional Art of Central Asia]. - Ташкент, 1987.
Bishop C. Installation Art: A Critical History. - London: Tate Publishing, 2005. - 144 p. https://archive.org/details/installationartc0000bish_v8d6
License
Copyright (c) 2026 Komilova Komila Anvar qizi
This work is licensed under a Creative Commons Attribution 4.0 International License.
Art and Design: Social Science